Nieuws/Vrouw
225710670
Vrouw

Wat doe je als je vermoedt dat iemand zelfmoordplannen heeft?

Deze week ging op de radio en Facebook de nieuwe campagne ‘Stel de vraag van je leven’ van start. De campagne van '113 Zelfmoordpreventie' is vooral gericht op de omgeving van iemand die met zelfmoordgedachten rondloopt. Ga open het gesprek aan als je vermoed dat iemand suïcidaal is, zo luidt het devies.

De cijfers liegen er niet om. Jaarlijks zijn in Nederland zo’n 500.000 mensen suïcidaal. Zelfmoord komt het meeste voor bij mensen tussen de 40 en 65 jaar oud en onder jongeren is het doodsoorzaak nummer één. Vooral bij alleenstaande en gescheiden mannen komt het veel voor.

Geen sociaal vangnet

De groep mensen waar het hier over gaat – de categorie 40-65 jaar - mist vaak een sociaal vangnet. Mensen waar ze mee kunnen praten. Ze zijn daardoor vaak eenzamer. Vaak is het voor hen ook moeilijker om in oplossingen te denken, waardoor ze sneller het gevoel krijgen dat hun leven uitzichtloos is.

Van de mensen die met ‘plannen’ rondlopen, zijn het vaak de vrouwen die het proberen, maar mannen die erin slagen. Daaronder bevinden zich veel gescheiden of alleenstaande mannen. Voorkomen kan niet altijd, maar erover praten maakt al een enorm verschil voor mensen die suïcidaal zijn.

Vraag er juist naar

Hoe pak je dit aan? Hoe begin je erover als je vermoedt dat je broer, kind, buurman of vriendin zelfmoordneigingen heeft?

Anke Wammes van 113: “Veel mensen hebben het gevoel dat wanneer je iemand vraagt of diegene zelfmoordplannen heeft, je ze op een idee brengt. Maar uit allerlei onderzoeken en uit de praktijk blijkt juist dat mensen juist enorm opgelucht zijn als iemand er eens naar vraagt.”

“Praten maakt een enorm verschil, want zelfmoordgedachten geven een gevoel waar mensen heel bang voor zijn. Met een simpele vraag kun je al een enorm verschil maken.”

Hoe stel je de vraag van je leven?

“Als je iemand vraagt of hij of zij weleens aan zelfmoord denkt en het antwoord is ja, dan is het belangrijk dat je het gesprek open aangaat en samen met die persoon kijkt of je hulp kan zoeken bij een huisarts of psycholoog. Als dit niet werkt, kun je ons ook altijd bellen.”

Welke signalen geeft iemand af?

“Er zijn een paar ‘categorieën’. Je hebt natuurlijk altijd mensen die onverwachts uit het leven stappen, zonder dat je als omgeving doorhebt dat iemand het niet meer ziet zitten. Maar de meesten geven signalen af. Bijvoorbeeld: slecht eten en slapen, er niet goed uitzien, zich terugtrekken en zich langere tijd erg down voelen.”

“Sommige mensen geven verbale signalen en zeggen dingen als Ik zie het niet meer zitten, het hoeft van mij niet meer of ik vind er niets meer aan."

“En er zijn ook mensen die het echt laten zien en afscheid aan het nemen zijn. Ze vertellen je ineens dat ze super veel van je houden of ze staan ’s middags onverwacht bij je aan de deur.”

Wat kun jij doen?

Volgens Anke zijn er duizenden manieren om ernaar te vragen, maar er zijn eigenlijk drie dingen die je níet moet doen: “Wordt niet boos (dit kun je mij niet aandoen!), ontken het niet (ga je toch niet doen) en wuif het niet weg (ah joh, morgen schijnt de zon weer)."

Wat kun je als ouder doen?

“Veel ouders schrikken ervan en dat is natuurlijk ook logisch. Blijf rustig en probeer niet in de stress te schieten.”

“Geef wel aan bij je kind dat je ervan schrikt en dat je het vreselijk zou vinden als er iets zou gebeuren. Blijf dus ook met je kind in contact en bespreek het. Veel jongeren hebben deze gedachten weleens, meestal gaat dit vanzelf weer over. Maar als je kind signalen afgeeft, neem die dan altijd serieus.”

“Je kent je kind zelf het beste, vraag dus door als je iets vermoedt. Het is voor het kind wel erg belangrijk dat hij of zij zijn verhaal kan doen bij iemand die hij vertrouwt. Misschien is dit niet de ouder, maar een voetbaltrainer of docent.”

Wat als je dit gesprek zelf niet aan kunt?

“Als je het zelf te zwaar vindt, besteedt het dan uit. Het is belangrijk om te luisteren en niet te oordelen. En zorg ook goed voor jezelf: blijf niet zelf met het geheim rondlopen en deel het, desnoods met een professional.”

Je verhaal kwijt?

Merk je dat iemand in je omgeving hulp nodig heeft? Kijk dan op de website of bel of 0900-0113. Of wil je zelf graag een keer je verhaal bij ons kwijt? Dan kun je dat hier vertellen.

Maak jij iets bijzonders mee en wil je dat met ons delen?

Stuur dan een berichtje.