Vrouw/Lekker in je vel challenge
640517035
Lekker in je vel challenge

Lekker in je vel-challenge

Waarom gematigde koolhydraatarme mediterrane voeding zo gezond is

De Vlaamse Pascale Naessens, tv-kok en kookboekenauteur, is hét gezicht van de VROUW Lekker in je vel-challenge 2020. Vier weken lang neemt zij je dagelijks mee in de wereld van gezonde voeding en een gezonde leefstijl. Vandaag: Wat is gematigde koolhydraatarme mediterrane voeding en waarom is die zo gezond?

1. Waarom mediterrane voeding?

Door de overvloed aan mediterrane groenten en fruit, het veelvuldig gebruik van olijfolie en vis.

2. Waarom gematigd koolhydraatarm?

Koolhydraatarm: omdat je minder koolhydraatrijke voedingsmiddelen eet; de snel verteerbare koolhydraten zoals brood, aardappelen, witte rijst, pasta, suiker en gezoete frisdranken.

Gematigd: omdat vezelrijke, onbewerkte koolhydraatrijke voeding wél kan: fruit, koolhydraatrijke groenten (wortelen, erwten ...), quinoa, havermout, linzen. Ook in verhouding tot wat we wereldwijd ‘low carb’ noemen (zie verderop) kunnen we dit ‘gematigd’ noemen.

3. Waarom zou je gematigd koolhydraatarme mediterrane voeding willen eten?

Omdat:

- het een van ’s werelds lekkerste keukens is;

- je er bij elke hap gezonder van wordt;

- je er meer energie door krijgt;

- je ervan vermagert als je overgewicht hebt;

- je er diabetes type 2 waarschijnlijk mee kunt terugschroeven;

en onder controle kunt houden (1)(2);

- het de kans op hart- en vaatziekten verlaagt (3);

- het je bloeddruk verlaagt;

- je darmen er gelukkig van worden;

- je er zelf gelukkig van wordt.

Wat meer uitleg over de term ‘koolhydraatarm’

De term ‘koolhydraatarm’ heeft geen enkele betekenis als je niet weet met wat het wordt vergeleken. ‘Armer in koolhydraten’; armer dan wat? Als je de term goed wilt begrijpen, moet je hem in relatie zien tot hoe we nu eten in het Westen.

Onze voeding is in vrij korte tijd geëvolueerd van een natuurlijke keuken naar gemaksvoeding, die voor het grootste deel bestaat uit geraffineerde koolhydraten. Denk maar aan bewerkte granen: gewoon brood, koeken, zoetigheden, bewerkte sauzen, verdikkingsmiddelen, pasta, witte rijst, suiker, frisdranken, enzovoort. Die ‘namaakvoeding’ kwam boven op de aardappel, die in vele gevallen nog steeds heel vaak de basis vormt van elk goedgevuld bord. In het Westen zijn we dus in relatief korte tijd heel koolhydraatrijk gaan eten, want boven op de aardappel is er een heel arsenaal aan bewerkte koolhydraten gekomen die dagelijks deel uitmaken van onze basisvoeding.

Koolhydraten

De term ‘high carb’ is dus niet uit de lucht gegrepen als het over westerse voeding gaat. De vraag is dus welke term dan past bij het voedingspatroon van iemand die vooral met verse producten kookt, geraffineerde koolhydraten achterwege laat en matig is met aardappelen? Naar mijn mening kunnen we die manier van eten ‘normal carb’ noemen.

Nu je deze terminologie wat beter begrijpt, kunnen we het hebben over ‘low carb’. Iedereen is het erover eens dat we moeten minderen met snelle koolhydraten zoals wit brood, witte rijst, frisdrank en dergelijke. Daarover bestaat geen enkele discussie. Die begint pas wanneer het gaat over hoe laag we de lat voor de toegelaten hoeveelheid koolhydraten moeten leggen. Wel, dat verschilt van persoon tot persoon. Daarom kunnen we beter stoppen met discussiëren en beginnen te luisteren naar elkaar en - vooral - ons lichaam. De enige interessante vraag is: ’Waarom eet iemand minder koolhydraten?’ Vaak hebben mensen daar een goede reden voor.

Verslaafd aan koolhydraten

Een belangrijk punt in de hele discussie rond voeding, en ‘low carb’ in het bijzonder, is dat de meesten ervan uitgaan dat iedereen op dezelfde manier zou moeten eten. Maar kijk eens om je heen. We zijn allemaal verschillend en niemand heeft dezelfde lichaamsbouw. De een mag veel eten terwijl de andere meteen bijkomt, terwijl hij hetzelfde eet.

Waarom zouden we dan allemaal op dezelfde manier moeten eten? We reageren allemaal verschillend op voeding. Dat geldt ook voor koolhydraatrijke voeding: de ene mag ervan eten zonder bij te komen, terwijl de andere er meteen aan verslaafd is en er veel van bijkomt. Ik behoor tot die laatste groep.

Ik behoor tot de groep die sterk reageert op (snelle) koolhydraten, er meteen aan verslaafd raakt en er ook snel van bijkomt. Daarom heb ik zo goed als alle (snelle) koolhydraten geschrapt en ben ik matig met de vezelrijke, volwaardige koolhydraten zoals linzen, quinoa, bonen of kikkererwten. Als het aandeel koolhydraten in mijn voedingspatroon te groot wordt, zelfs al gaat het om de gezonde koolhydraten, dan voelt het aan alsof mijn lichaam met mij op de loop gaat.

Ik krijg een onstilbare honger en verlies de controle over mijn honger-/verzadigingsgevoel. Mijn lichaam raakt helemaal ontregeld en het voelt aan alsof ik er niet helemaal meer in zit. Omdat de honger en hunker dan heel sterk de kop opsteken, denk ik constant aan eten op een onaangename, obsessieve manier. Als gevolg daarvan voel ik me niet goed in mijn vel, begin ik te twijfelen en krijg ik sombere gedachten.

Hoeveelheid koolhydraten

Als ik minder koolhydraten eet en meer vetrijke producten - zoals noten, volle yoghurt en meer olijfolie - en mij tegoed doe aan veel groenten, keert het proces zich en krijg ik mijn natuurlijk verzadigingsgevoel terug. Ik voel me prettig in mijn lichaam en ik voel mijn energie toenemen. Bovendien vind ik deze manier van eten heel lekker, omdat ze zo natuurlijk aanvoelt. Ik blijf het jammer vinden dat mensen die ‘anders’ eten zich voortdurend moeten verdedigen. Waarom zouden ze ook? Omdat ze zich beter voelen in hun vel?

Hoe laag je moet gaan met de hoeveelheid koolhydraten is afhankelijk van hoe je lichaam erop reageert en van wat je wilt bereiken. De meesten zijn gebaat bij een gematigd koolhydraatarm dieet zoals ik het in mijn boeken beschrijf. Ze halen er veel gezondheidsvoordelen uit: meer energie, betere bloedwaarden, samen met de overtollige kilo’s verdwijnen allerlei lichaamskwalen, het honger-/verzadigingsgevoel herstelt zich en diabetes type 2 wordt teruggedraaid. Maar liefst 87% van de diabetici type 2 keert zijn diabetes geheel of gedeeltelijk om dankzij een koolhydraatarm dieet. (Meer hierover lees je op www.keerdiabetesom.nl)

Ketogeen dieet

Sommigen moeten nog een stapje verder gaan en moeten de hoeveelheid koolhydraten nog meer verlagen om er baat bij te hebben. Ik denk dan aan mensen met insuline-resistentie of hardnekkig overgewicht, of aan patiënten die al een langere periode lijden aan diabetes type 2. Zij vertellen me dat ze heel erg moeten opletten met koolhydraten en dat ze het best kunnen wegblijven van zelfs de gezonde, vezelrijke koolhydraten als havermout, bepaalde fruitsoorten en bonen.

Nog een stap verder is het ketogene dieet, waarbij je je koolhydraatinname beperkt tot minder dan 50 gram per dag, in combinatie met een normale hoeveelheid eiwitten en veel vetten. Op die manier blijft je bloedsuikerspiegel constant laag en schakelt je lichaam bijna helemaal over op vetverbranding. Je lever maakt dan ketonen aan als energie voor je hersenen. Vandaar de naam ketogeen dieet.

Sommige tegenstanders beweren dat dit type dieet ongezond is, wellicht omdat het te sterk afwijkt van de klassieke, algemeen aanvaarde normen. Recent wetenschappelijk onderzoek toont echter vooral de positieve gevolgen: gewichtsverlies, gunstige effecten voor mensen met epilepsie en zelfs veelbelovende resultaten in de behandeling tegen kanker.

Niet koolhydraatvrij

Ter verduidelijking: het is niet de bedoeling om helemaal koolhydraatvrij te eten, zelfs niet bij een ketogeen dieet. Dat zal je trouwens niet lukken, want koolhydraten zitten in heel wat voedingsmiddelen, waaronder ook groenten. Een ketogeen dieet is best ingrijpend en sociaal niet evident, maar zeker niet onmogelijk. Wil je een ketogeen dieet volgen? Laat je dan begeleiden door een deskundige, zeker als je diabeticus bent.

Conclusie

Hoeveel of hoe weinig koolhydraten iemand eet, is heel persoonlijk. Je moet zelf aanvoelen wat voor jou goed werkt. Wat wil je bereiken? Waar voel jij je goed bij? Lees erover en experimenteer. Ervaar zelf het verschil tussen meer en minder koolhydraten, zodat je weet hoe het werkt. Dat is de enige manier om inzicht te krijgen in de verwarrende berichtgeving rond koolhydraatarme voeding.

Ik wil eraan toevoegen dat gematigd koolhydraatarm eten bijzonder lekker is, veel lekkerder dan de eenzijdige, klassieke, westerse koolhydraatrijke voeding, en dat het heel makkelijk vol te houden is. Wie het tegendeel beweert, heeft het nog niet geprobeerd of is sterk verslaafd aan koolhydraten. Hij of zij kan dan de (snelle) koolhydraten niet missen - niet omdat ze zo lekker zijn, maar omdat ze er zo verslaafd aan zijn. Dat begrijp ik maar al te goed, want ik heb het zelf ook meegemaakt. Zodra je verlost bent van je verslaving, is het een bevrijding en ontdek je een lekkere keuken die je echt gelukkig maakt.

Belangrijke opmerking

Sommigen kunnen best veel snelle koolhydraten eten zonder bij te komen. Af en toe komen mensen me zelfs trots vertellen dat ze veel chips, aardappelen, brood en zelfs chocoladerepen en dergelijke kunnen eten en toch slank blijven. Maar slank aan de buitenkant betekent niet per se dat je gezond bent. Misschien hoorde je al van een TOFI: Thin Outside Fat Inside.

Dokter William Cortvriendt zegt het zo: „Bij slanke mensen die veel snelle koolhydraten eten, zijn in hun bloed vaak alle factoren aanwezig om later gewrichtsklachten, diabetes of hart- en vaatziekten te krijgen, net zoals bij mensen met overgewicht.” Wil je een goed leven? Blijf dan dicht bij de natuur in jezelf en eet kwalitatieve, verse voeding.

Praten met andere deelnemers?

Dat kan op onze speciale besloten Facebookgroep. Meld je hier aan!

Maak jij iets bijzonders mee en wil je dat met ons delen?

Stuur dan een berichtje.