Nieuws/Vrouw
684053645
Vrouw

Oppassen geblazen: melatoninegebruik niet zonder risico

Voor veel mensen met slaapproblemen is melatonine een paardenmiddel. Je neemt een pilletje voor het slapengaan en bent (hopelijk) de hele nacht onder zeil. Maar het gebruik van melatonine is niet helemaal zonder risico’s, vertelt neuroloog-somnoloog Myrthe Boss: “Dat dit gewoon bij de drogist verkrijgbaar is, vind ik echt bizar.”

Melatonine is een lichaamseigen hormoon dat door een klier in de hersenen wordt aangemaakt. Rond bedtijd 'vertelt' je biologische klok aan je lichaam dat het in de slaapstand moet door extra melatonine aan te maken. Hier wordt jij vervolgens slaperig van.

Slaap/waakpatroon

Als je biologische klok ontregeld is, raakt ook jouw slaap/waakpatroon in de war. Bijvoorbeeld bij een onregelmatig leven door dag- en nachtdiensten. Melatonine wordt dan onvoldoende of te laat aangemaakt, waardoor het lichaam te lang in waakstand blijft en inslapen moeilijker wordt.

Het innemen van melatonine lijkt dan een simpele en doeltreffende manier om je biologische klok te beïnvloeden. Toch verkijken veel mensen zich op de negatieve effecten die het middel op je lichaam kan hebben, waarschuwt Myrthe Boss, neuroloog en somnoloog in Ziekenhuis Gelderse Vallei. “Mensen die op eigen houtje melatonine innemen, doen dit vaak verkeerd. Ze nemen het bijvoorbeeld op het verkeerde moment in en vaak ook in een te hoge dosering.

Dosering en timing

Wanneer wij melatonine voorschrijven, bepalen we de dosering en het beste moment van inname aan de hand van een melatoninebepaling in speeksel. Hiermee kunnen we goed bepalen wanneer de slaapstand van de biologische klok begint. Wij beginnen met 0,1 milligram voor een jong kind en 1 milligram voor een volwassenen. Dit neem je in zo’n 3 tot 5 uur voordat het lichaam in de slaapstand gaat. We schrijven het alléén voor wanneer slaapproblemen worden veroorzaakt door een verstoorde biologische klok. Als slapeloosheid een andere oorzaak heeft, heeft het slikken van melatonine totaal geen nut en kan het zelfs een averechts effect hebben op het lichaam.

Als je lichaam namelijk zelf al voldoende melatonine aanmaakt, komt er een te hoge concentratie in het bloed. Dat kan de biologische klok juist door de war schoppen. Er is zelfs een deel van de bevolking bij wie ‘stapeling’ plaatsvindt: de melatonine wordt niet goed afgebroken, waardoor het lichaam het eigen melatoninepatroon niet meer herkent en de slaapproblemen juist verergeren.”

Kinderen en zwangerschap

Melatonine aan je kinderen geven om hen rustiger door te laten slapen, raadt Boss al helemaal af. “Het slaap/waakpatroon werkt bij kinderen - net zoals bij volwassenen - door middel van associaties. Als ze hun tanden moeten poetsen, weet hun lichaam dat het tijd is om in slaapstand te gaan. Als je ze op jonge leeftijd al melatonine geeft, zullen ze slaap gaan associeren met een pilletje. Daar los je slaapproblemen niet mee op. Wij geven melatonine alleen aan kinderen bij een specifieke indicatie, en dan in een zeer lage dosering. Ik raad het ouders af om dit op eigen houtje - zonder medische begeleiding - te doen.”

Ook zwangere vrouwen, of vrouwen met een zwangerschapswens, moeten bij de melatonine wegblijven, stelt Boss. “Het middel passeert de placenta en er is simpelweg nog te weinig bekend van de effecten die dat op de langere termijn heeft.”

Vermijd lichtbronnen

Als je dan toch melatonine gebruikt, is het raadzaam om in elk geval ieder jaar een stopweek in te lassen om te kijken of je biologische klok al is verschoven. Daarnaast heeft Boss nog een aantal tips voor een goede slaaphygiëne: “Vermijd lichtbronnen zoals telefoons en computers in de avond, zorg zoveel mogelijk voor een vast en regelmatig slaap/waakpatroon en slaap niet té lang uit in het weekend. Idealiter sta je in het weekend maximaal twee uur later op dan normaal.”

Jij op VROUW.nl

Wat zijn jouw ervaringen met melatonine?

Laat het onze redactie weten

Maak jij iets bijzonders mee en wil je dat met ons delen?

Stuur dan een berichtje.