Nieuws/Vrouw
823195524
Vrouw

‘Ik mocht mijn ontvoerde dochter nog één keer vasthouden’

Dertien jaar geleden ontvoerde de vrouw van Jeroen Bankert (51) hun toen zesjarige dochter Nastasia naar Oekraïne. Ondanks een felle juridische strijd waarbij de voogdij aan hem werd toegekend, zag Bankert zijn dochter slechts eenmaal terug. In een politiecel...

“Ik kwam thuis van mijn werk en trof niemand thuis. Dat kon natuurlijk: waarschijnlijk was mijn vrouw Alla even naar de speeltuin met ons dochtertje Nastasia, toen zes jaar oud.

Maar het huis voelde op een of andere manier vreemd aan. Ik keek in de slaapkamer van ons dochtertje. Haar kledingkast was helemaal leeg, net als de kledingkast van mijn vrouw. Ze waren allebei weg.

Penvriendin

Ik heb eerst mijn ouders en vrienden gebeld. Wat te doen? Bij de politie kon ik pas aangifte doen na 24 uur afwachten. Mijn schoonmoeder belde na het weekeinde uit Oekraïne.

Ze zei niets van Alla te hebben gehoord, wist ik soms waar ze was? Achteraf besefte ik dat ze dat waarschijnlijk expres deed om mij op het verkeerde been te zetten. Want Alla was samen met Nastasia naar Oekraïne vertrokken.

In 1994 leerde ik Alla als penvriendin kennen. Dat had je toen nog, in het pré-internettijdperk. We correspondeerden een tijdje. Dat klikte en vervolgens ben ik haar gaan opzoeken en zijn we samen met vakantie geweest.

Zij was toen 29, ik 27. Ze was mooi en lief en bovendien erg slim; zij werkte als boekhouder bij Rank Xerox. Ik vond haar geweldig en we besloten dat zij naar Nederland zou komen.

Getrouwd

We zijn getrouwd. Omdat we van elkaar hielden, maar ook omdat Alla anders geen verblijfsvergunning zou krijgen. Dat was nog best ingewikkeld, we hebben heel wat bezoekjes aan de immigratiedienst gebracht.

Maar alles ging goed, we woonden in Den Haag en bezochten twee keer per jaar Alla’s moeder in Oekraïne. Eind 1999 werd Nastasia geboren. Volledige naam: Nastasia Jeroenovna, naar mij!

Maar vanaf 2001 ging het niet meer zo goed met Alla. Zij werd erg argwanend en kreeg conflicten op haar werk, ze had ook hier in Nederland een baan als boekhouder.

Steeds meer ruzie

Thuis kregen we steeds meer ruzie. Ze had bijvoorbeeld eczeem op haar rug en verdacht mij ervan dat ik haar met gif had bespoten. Heel zorgelijk.

Net voordat er eventuele behandeltrajecten zouden worden opgestart, is ze in 2006 naar Oekraïne teruggegaan, samen met Nastasia. Achteraf denk ik dat ze misschien bang was voor die behandeling.

Ook denk ik dat ze zich misschien toch erg alleen heeft gevoeld in Nederland, gecombineerd met het feit dat ze in de war was.

De eerste dagen nadat ze waren vertrokken, had ik geen idee waar ze waren. Vreselijk. De politie kon weinig betekenen. Omdat ik na veel puzzelen toch dacht dat ze richting Oekraïne was gegaan, heb ik daar een privédetective ingehuurd. Hij is erin geslaagd een foto van beiden te maken; toen wist ik zeker dat ze in haar geboorteland was.

Wanhopige wilde acties

Wat kun je doen? Alla hield alle contact af. Ik nam een advocaat in de arm en daarna begon het hele juridische circus. Uiteindelijk zijn we gescheiden en is hier in Nederland de volledige voogdij aan mij toegewezen.

Met dat vonnis ben ik naar de kantonrechter in Kiev gegaan. Daar kreeg ik een omgangsregeling en heb ik gevraagd om Nastasia terug naar Nederland te brengen, met een beroep op het Kinderontvoeringsverdrag.

Zij was immers tegen mijn wil aan mijn ouderlijk gezag onttrokken. Oekraïne had dat verdrag net ondertekend. Maar ja: die ondertekening had plaatsgevonden ná de ontvoering van Nastasia en kon niet met terugwerkende kracht worden uitgevoerd.

In mijn wanhoop heb ik wilde acties ondernomen. Ben samen met mijn zwager naar Oekraïne vertrokken, waar ik werd opgepakt door de politie. Ik kon met alle papieren aantonen dat ik in mijn recht stond en toen hebben ze zowaar geregeld dat ik Nastasia een paar minuten heb mogen zien en vasthouden.

Murw

Dat was de laatste keer. Op een gegeven moment word je natuurlijk murw. Overal loop je tegen een muur op en de kosten van advocaten en rechtbanken zijn enorm. Maar in 2012 kreeg ik opeens bericht uit Oekraïne: mijn ex-vrouw was daar naar de rechter gestapt en eiste kinderalimentatie voor Nastasia.

Ik kon het niet geloven. Ik had de voogdij en een omgangsregeling, maar mocht mijn dochter niet zien. Maar ik moest wel kinderalimentatie gaan betalen? Hoe krom kan dat zijn?!

Maar de Nederlandse overheidsorganisatie Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen (LBIO) liet me weten de aanvraag te gaan uitvoeren. Volgens internationale verdragen heeft Nastasia recht op een bijdrage in haar levensonderhoud, ook als haar moeder zich niet aan de omgangsregeling houdt.

Het LBIO heeft uiteindelijk zelfs loonbeslag gelegd. Ik heb een baan als systeemontwerper. Omdat het om een maandelijks bedrag van ruim zeventig euro ging, loonde het eigenlijk niet om opnieuw een heel juridisch circus op te tuigen.

Dat zou me uiteindelijk waarschijnlijk meer gaan kosten, dus ik heb het maar zo gelaten. Het rare is dat ik natuurlijk best aan het levensonderhoud van mijn kind wil bijdragen. Maar op een normale manier, inclusief contact!

Kamervragen

Tot overmaat van ramp viel er vorig jaar een nieuw LBIO-verzoek op de mat: of ik maar even 5000 euro wilde storten. Opeens moest ik de kinderalimentatie met terugwerkende kracht tot het moment van de ontvoering betalen.

Daarmee was het niet gedaan. Begin dit jaar volgde een verzoek om een onderhoudsbijdrage in de studiekosten van mijn dochter. Inmiddels is zij negentien en studeert ze rechten. Van 500 euro per maand, gebaseerd op Nederlandse normen.

Dat is vier keer zo hoog als het minimumloon in Oekraïne! Mijn advocaat heeft er inmiddels beroep tegen aangetekend en om bewijsstukken van gemaakte kosten gevraagd.

Uit ervaring weet ik dat het dan weer een paar maanden rustig blijft aan het front. Vorig jaar is mijn zaak na een artikel in de Telegraaf in de publiciteit geweest. Iedereen roept dan dat het een schande is.

Er zijn zelfs Kamervragen over gesteld. Of minister Dekker kon uitzoeken hoe het mogelijk is dat ‘kinderontvoeringen ook nog eens met alimentatie worden gesubsidieerd’.

Blij met elke strohalm

Uiteindelijk leverde het me allemaal niets op. Bij het LBIO voeren ze simpelweg verzoeken uit het buitenland uit; ze zien zichzelf als een doorgeefluik. Voor mij is het gekmakend: verplicht dokken voor een dochter die bij je wordt weggehouden.

Er is één lichtpuntje: Nastasia is inmiddels negentien en heel voorzichtig hebben we af en toe contact via sociale media. Ze vraagt me raad over haar studie. Het is allemaal ontzettend pril en kwetsbaar. En ook moeilijk voor mijn dochter. Want als ze besluit mij te willen ontmoeten, krijgt ze vast ruzie met haar moeder, haar enige familielid in Oekraïne.

Ik begrijp dat allemaal heel goed. Ik wil alleen het beste voor Nastasia. Na zoveel jaar ellende ben ik blij met elke strohalm. Wat er allemaal ook is voorgevallen, zíj kan er niets aan doen.”

Meestal de moeder

• Vorig jaar werden waren in totaal 221 kinderen slachtoffer van ontvoering; 147 vanuit Nederland en 74 naar Nederland toe. Dit is een scherpe daling ten opzichte van 2017, toen nog 288 kinderen werden ontvoerd.

• De dader is volgens het Centrum Internationale Kinderontvoering bijna altijd een van de eigen ouders. Ontvoering door familieleden stijgt echter van één procent in 2016 tot vier procent in 2018. Opvallend: in bijna zeventig procent van de zaken is de moeder de ontvoerder. Meer dan de helft van de kinderen is vijf jaar of jonger.

• Er is sprake van internationale kinderontvoering als een kind ongeoorloofd naar een ander land wordt overgebracht of daar ongeoorloofd wordt vastgehouden. Ongeoorloofd betekent in strijd met het gezagsrecht van het land waar het kind zijn gewone verblijfplaats had, of zonder toestemming van de andere ouder.

• Het belangrijkste verdrag met betrekking tot internationale kinderontvoering is het Haags Kinderontvoeringsverdrag 1980. Het verdrag beoogt de terugkeer van ontvoerde kinderen en is inmiddels ondertekend door 81 landen. De procedures zijn echter tijdrovend en kunnen soms wel twee jaar duren.

Tekst: Marjolein Schipper

Dit verhaal lees je in ZOMER, het magazine dat deze zaterdag voor het laatst bij De Telegraaf zit. Vanaf komende zaterdag ontvang je VROUW Magazine weer.

Maak jij iets bijzonders mee en wil je dat met ons delen?

Stuur dan een berichtje.